Een verkenning van hoe muziek, aandachtig luisteren en geweldig geluid de manier waarop we de wereld ervaren kunnen veranderen.
Wanneer we anders luisteren
We ervaren de wereld via onze zintuigen, maar staan zelden stil bij hoeveel invloed ze hebben op wat we opmerken. Het zicht neemt vaak de leiding. Wanneer dat verandert, kunnen andere zintuigen een andere betekenis krijgen.
Voor Morten Bonde is muziek altijd een belangrijk onderdeel van zijn leven geweest. Hij leeft met een erfelijke oogaandoening die zijn zicht geleidelijk heeft weggenomen en heeft daardoor nieuwe manieren moeten vinden om zich te oriënteren en de wereld te ervaren. Naarmate zijn zicht afnam, werd luisteren steeds belangrijker. Niet omdat hij plotseling beter hoort dan andere mensen, maar omdat hij heeft geleerd beter te letten op wat hij hoort.
Muziek omvat veel meer dan alleen de noten. Er is het karakter van een stem, de ruimte van een opname, de textuur van een instrument en de subtiele details die een uitvoering tot leven brengen. Wanneer we de tijd nemen om te luisteren, komt daar meer van in beeld.
Listening Beyond Sight brengt Mortens persoonlijke ervaring samen met DALI's visie op geluid en luidsprekerontwerp in een serie van vijf korte films. Samen onderzoeken ze hoe muziek een gevoel van nabijheid kan creëren, herinneringen kan oproepen, onze stemming kan veranderen en ons met de wereld om ons heen kan verbinden, en hoe natuurlijk, gedetailleerd geluid die ervaring kan verdiepen.
Voordat je kijkt
Neem even de tijd om te luisteren voordat je de films bekijkt.
Zet een koptelefoon op of ga voor je luidsprekers zitten. Sluit je ogen en luister dertig seconden.
Let op de geluiden om je heen. Op de details in de muziek. Misschien zelfs op de ruimtes tussen de noten.
Druk dan op afspelen.
De films
1. Wanneer het zicht vervaagt, wordt geluid leven
Naarmate Mortens zicht geleidelijk is afgenomen, heeft muziek een andere betekenis gekregen. In de openingsfilm reflecteert hij op hoe zijn aandacht voor geluid is veranderd en hoe luisteren een andere manier is geworden om de wereld te ervaren.
2. Luisteren met je hele lichaam
Muziek bestaat net zo goed in de ruimte als in onze oren. We kunnen het gewicht van een basnoot voelen, de impact van een drum en de beweging van geluid door een kamer.
Morten beschrijft hoe hij muziek fysiek ervaart, terwijl Lars Worre ingaat op enkele ideeën achter DALI's benadering van lage vervorming, kastontwerp en brede spreiding, allemaal gericht op een natuurlijke en meeslepende luisterervaring.
3. Mijn dagelijkse energiebron
Muziek kan de sfeer van een moment veranderen. Ze kan energie of rust geven, of simpelweg ons perspectief veranderen.
Voor Morten is luisteren onderdeel geworden van zijn dagelijks leven en welzijn. Deze film onderzoekt hoe muziek momenten van focus, plezier en nabijheid kan creëren.
4. Een lied is een herinnering die je kunt horen
Een paar vertrouwde noten kunnen ons met opmerkelijke directheid terugbrengen naar een persoon, een plaats of een moment.
Morten reflecteert op de verbinding tussen geluid en herinnering, terwijl Lars Worre overweegt hoe helderheid en detail de elementen kunnen helpen behouden die muzikale herinneringen zo levendig maken.
5. Mijn concertzaal thuis
Muziek kan ons ook verbonden houden met ervaringen die moeilijker toegankelijk worden.
Voor Morten kan een geweldige opname iets van de sfeer van een liveoptreden naar zijn huis brengen.
Lars Worre onderzoekt hoe een goede luidspreker een opname kan weergeven op een manier die de luisteraar dichter bij de oorspronkelijke uitvoering brengt.
Voor Morten is zijn woonkamer een soort persoonlijke concertzaal geworden.
Meer dan horen
Luisteren is iets wat we vaak als vanzelfsprekend beschouwen. We zijn de hele dag omringd door geluid, maar veel daarvan verdwijnt naar de achtergrond.
Voor mensen die blind of slechtziend zijn, kan de relatie met geluid anders zijn. Omdat het zicht niet dezelfde hoeveelheid informatie over de wereld biedt, kan het gehoor een bewuster getraind en nauwkeuriger waargenomen zintuig worden. Velen leren bijzondere aandacht te besteden aan de richting, afstand en details van de geluiden om hen heen.
In die zin kunnen blinde mensen worden omschreven als luisteraars met een zwarte band. Niet omdat ze per se beter horen, maar omdat velen jarenlang hun vermogen om te luisteren hebben ontwikkeld zonder zicht.
In dat perspectief schuilt iets dat voor ons allemaal relevant kan zijn. In een wereld vol informatie en afleiding kan aandachtig luisteren een manier zijn om te vertragen en meer aanwezig te zijn. Het kan ons helpen op te merken wat we gemakkelijk missen: de ademhaling voordat een zanger begint, de resonantie van een piano, de textuur van een instrument of de subtiele sfeer van een opname.
Misschien gaat goed luisteren niet om meer horen, maar om meer halen uit wat we horen.
Waarom geluid ertoe doet
Bij DALI heeft het streven naar beter geluid nooit uitsluitend om technische prestaties gedraaid. Technologie en vakmanschap zijn de middelen; de muziekbeleving is de reden.
Van het verminderen van vervorming tot het ontwikkelen van luidsprekers met brede spreiding: elk element van een DALI-luidspreker is ontworpen met de relatie tussen luisteraar en muziek in gedachten. De ambitie is om een opname natuurlijk en natuurgetrouw weer te geven, zodat de luidspreker zelf minder opvalt.
Wanneer dat gebeurt, kan de aandacht verschuiven van de apparatuur naar wat ertoe doet: de muziek, de uitvoering en het gevoel dat die oproept.
Mortens verhaal biedt een ander perspectief op waarom die details ertoe doen. Nu zijn zicht geleidelijk minder betrouwbaar is geworden, is geluid een belangrijker onderdeel geworden van de manier waarop hij de wereld ervaart.
Voor DALI is Listening Beyond Sight een kans om verder te kijken dan specificaties en terug te keren naar de reden waarom geluid ons in de eerste plaats zo na aan het hart ligt: omdat muziek ons kan raken, energie kan geven, troosten, herinneringen kan oproepen en ons aanwezig kan laten voelen.
DALI en Dansk Blindesamfund
DALI is er trots op sponsor te zijn van Dansk Blindesamfund, een organisatie die zich inzet om het leven en de kansen van blinde en slechtziende mensen te verbeteren.
De samenwerking weerspiegelt een gedeelde interesse in meer bewustwording, inclusie en begrip van wat het betekent om de wereld zonder zicht te ervaren. Ze sluit ook vanzelfsprekend aan bij DALI's overtuiging dat muziek en geluid voor iedereen een bron van plezier, verbondenheid en kwaliteit van leven kunnen zijn.
Listening Beyond Sight is een uiting van die gedeelde visie. Het is een verhaal over aandachtiger luisteren en ontdekken wat geluid aan ons leven kan toevoegen.
Maak kennis met Morten Bonde
Morten Bonde is voormalig Senior Art Director bij LEGO, keynote speaker en auteur. Hij leeft met de progressieve oogaandoening retinitis pigmentosa en heeft jarenlang onderzocht hoe een veranderend perspectief de manier waarop we uitdagingen en mogelijkheden ervaren kan beïnvloeden.
Vandaag spreekt hij internationaal over veerkracht, perspectief en het richten op mogelijkheden in plaats van beperkingen.
Muziek is een constante geweest in zijn leven en naarmate zijn zicht is afgenomen, is luisteren een steeds belangrijker onderdeel geworden van de manier waarop hij de wereld ervaart.
Morten is de auteur van Sentenced to Blindness – Now What?, (in het Deens Dømt blind - hva' så?), waarin hij zijn persoonlijke reis deelt waarin hij leert omgaan met het geleidelijk verliezen van zijn zicht en een nieuwe weg vooruit vindt.
Zijn nieuwe boek, 6 indre tilstande - fra fastlåst til fri, verschijnt op 6 oktober 2026. Het boek onderzoekt hoe onze gedachten, interpretaties en innerlijke verhalen ons het gevoel kunnen geven vast te zitten, en hoe een andere manier van omgaan met het leven ook de manier waarop we het ervaren kan veranderen.
DALI RUBIKORE 8
De luidsprekers in Listening Beyond Sight zijn DALI RUBIKORE 8. Met drie krachtige woofers, een gedetailleerde hybride tweeter en brede spreiding biedt de RUBIKORE 8 een natuurlijke, ruimtelijke en uiterst gedetailleerde luisterervaring die muziek overal in de kamer tot leven brengt.
Sluit je ogen
Laat het scherm even achter je.
Zet je favoriete muziek op. Sluit je ogen en luister. Geef de muziek je volledige aandacht. Let op de details, de ruimte en de dingen die je normaal misschien over het hoofd ziet.
Open dan je ogen weer.
Misschien heb je iets anders gehoord.